नालसभामा जारी लमजुङ घोषणा पत्र २०६६

नालसभा लमजुङ, घोषणा पत्र २०६६

लगभग छ सय वर्ष अघिदेखि गुरुङहरुले संचालन गर्दै आईरहेको नाल सभा ५८ वर्ष पछि लमजुङ स्थित बेशिशहरमा यहि २०६६ अशोज २५, २६ र २७ गते सम्पन्न भएको छ । गाँउघरका सानातिना झैझगडा, मुद्धामामिला गाँउका नाइके क्रबको रोहवरमा भद्रभलाद्मी बसेर मिलाउने, गाँउमा मिलाउन नसकेका विशेष प्रकृतिका मुद्धाहरु, एक गाँउदेखि अर्को गाँउसँग सम्वन्धित लेक, गोठ, खर्चरी, निगाला पुवा, भिर मह र मौरीको मुद्धा, जातभात सम्वन्धी मुद्धाहरुको बृहत छलफल गरी अन्तिम निर्णय गर्ने अधिकार नालसभालाई थियो । नालसभा न्यायालयतर्फको सर्वोच्च निकाय भएको हुनाले हरेक खालका गंभिर मुद्धाहरुको छिनोफानो हुने महत्वपूर्ण थलो थियो । उक्त नाल सभा स्वशासित र स्वतन्त्र संयन्त्र थियो । त्यहि परम्परालाई समयनाकूल आवश्यक परिमार्जन गर्दै तिन दिने बृहत छलफल बहस पश्चात तमू जातिको जातीय राजनैतिक, भाषिक, धार्मिक, साँस्कृतिक, सामाजिक, आर्थिक तथा न्यायिक अधिकार सुनिश्चित गर्न २१ बुंदे लमजुङ घोषणा पत्र २०६६ जारी गरिएको छ ।

१. यो सभा आगामी दिनमा पनि समयसापेक्ष ढङ्गबाट तमूहरुको सामाजिक, साँस्कृतिक, राजनैतिक, धार्मिक, भाषिक, न्यायिक आदि विषयहरुमा छलफल गर्ने थलोको रुपमा नाल सभालाई विकास गर्न पहल गर्ने घोषणा गर्दछ ।
२. यो सभा नयाँ नेपालको भावी संविधानलाई समावेशी बनाउन संविधानमा तमू लगायत नेपालका सम्पुर्ण आदवासी जनजातिहरुको सामाजिक, साँस्कृतिक, भाषिक, धार्मिक, आर्थिक तथा राजनीतिक हक अधिकार सुनिश्चित गर्न माग गर्दछ ।
३. यो सभा तमूहरुले उठाई आएको आत्मनिर्णयको अधिकार र जातीय स्वशासन सहितको स्वायत्त तमू ह्यूल (गुरुङ राज्य)तमूवान राज्य स्थापना गर्न जोडदार माग गर्दछ ।
४. तमू ह्यूल (गुरुङ राज्य)तमूवान राज्यको भौगोलिक सिमाना कालीगण्डकी र बुढीगण्डकी विचको भूभागहरु कायम गर्न यो सभा जोडदार माग गर्दछ ।
५. यो सभा सरकारले पारित गरेको अन्तराष्ट्रिय श्रम संगठन महासन्धि नं १६९ र सरकारले अनुमोदन गरेको संयुक्त राष्ट्रसंघको आदिवासी जनजातिको अधिकार सम्बन्धि घोषणा पत्र लागु गर्न राज्यसँग जोडदार माग गर्दछ ।
६. यो सभा आदिवासी जनजातिहरुको जल, जमिन र जंगल तथा अन्य प्राकृतिक सम्पदा माथिको अग्राधिकार पुनस्र्थापित गर्न माग गर्दछ ।
७. यो सभा धर्मनिरिपेक्ष राज्यको भावना र मर्म अनुरुप तमुहरुले परम्परादेखि अपनाई आएका बिभिन्न धर्म, संस्कार संस्कृतिको विकास, संरक्षण र सम्बद्र्धन गर्दै, तमू समुदायले परापुर्वकाल देखि मानीआएका चाडपर्वहरुका बारेमा अगामि दिनमा आवश्यक छलफल र बहस गर्दै लैजाने पहल गर्ने घोषणा गर्दछ । साथै धर्म निरपेक्ष राज्यको सिद्धान्त, भावना र मर्मसँग बाझिने राज्यका सबै खाले ऐन कानुनहरु खारेज गर्न जोडदार माग गर्दछ ।
८. यो सभा जनजातिहरुको लागि मातृ भाषामा शिक्षा पाउने अधिकारलाई मौलिक अधिकारको रुपमा स्थापित गर्न र तमू भाषाको बिकाश गर्न राज्यबाट सबै प्रकारका सहयोग उपलब्ध गराउन जोडदार माग गर्दछ ।
९. यो सभा राष्ट्रिय तथा अन्तराष्ट्रिय क्षेत्रमा स्थापित भूगोलविद्ध डा. हर्क गुरुङलाई राष्ट्रिय विभुति घोषाण गर्न माग गर्दछ ।
१०. सुपति, सुकदेव, झागल गुरुङ आदि जस्ता देश र जनताका लागि आफ्नो जीवन दिने तमू समुदायका अग्रणी व्यक्तित्वहरुलाई शहिद घोषणा गरी राज्यबाट उचित सम्मान गर्न यो सभा जोडदार माग गर्दछ ।
११. तमू पुरोहितहरु वीचको कार्यगत एकरुपता ल्याउने कार्यमा यो सभा तत्काल पहल गर्दछ । साथै तमू पुरोहितहरु पच्यू, क्लेप्री र लामाहरुको संरक्षण, सम्वद्र्धन र बिकासका लागि आवश्यक कार्य योजना बनाउने घोषणा गर्दछ ।
१२. यो सभा तमू जातिको भाषामा एकरुपता ल्याउनको लागि सबै भूगोलको (क्षेत्र) प्रतिनिधित्व हुने गरी तत्काल बृहत तमू भाषा व्याकरण तथा शव्दकोष निर्माण गर्ने घोषणा गर्दछ ।
१३. राज्यको सवै अंगहरुमा जातीय जनसंख्याको आधारमा समानुपातिक र समावेशी सहभागीताको ग्यारेन्टी गर्दै तमू ह्यूल (गुरुङ राज्य)तमूवान राज्यमा तमू (गुरुङ) समुदायलाई राजनीतिक अग्राधिकारको सुनिश्चितता गर्न यो सभा जोडदार माग गर्दछ ।
१४. अति हिन्दुवादी शासन व्यवस्थाको आडमा तमू ह्यूल (गुरुङ राज्य)तमूवान राज्यको तमू भाषामा नामाङ्कन गरिएका गाउँ, ठाउँ, डाँडा, पाखाहरुको नाम खसकरण गरिएकोले पुनः तमू भाषामा नै नामाङ्कित गर्न सक्ने अधिकार संविधानमै सुनिश्चित गर्न यो सभा माग गर्दछ ।
१५. यो सभा तमूहरुको प्ये ता ल्हु ता (संस्कार, संस्कृति) मा आधारित विभेदरहीत पाठ्यक्रम विकास गरी ऐच्छिक रुपमा प्राथमिक तहदेखि उच्च शिक्षा सम्म मातृ भाषामा शिक्षा लिन पाउने मौलिक अधिकारको ग्यारेण्टी गर्दै वहुभाषिक विश्वविद्यालय स्थापना गर्न जोडदार माग गर्दछ ।
१६. तमू ह्यूल (गुरुङ राज्य) तमूवान राज्यमा स्वशासन भित्र स्वशासन को नीति अन्र्तगत बिभिन्न आदिवासी जनजाति लगाएत अन्य जातजातिहरुको अधिकार संविधानमै सुनिश्चित गर्न यो सभा प्रतिवद्धता जाहेर गर्दछ ।
१७. यो सभा तमू ह्यूल (गुरुङ राज्य)तमूवान राज्यका तमूहरुको भाषालाई सरकारी (सरकारी कार्यालय, सञ्चारमाध्यम र अदालत) कामकाजको भाषाको रुपमा प्रयोग गर्ने पूर्ण अधिकार प्रदान गर्दै राज्यमा वहुभाषिक नीति लागू गर्न जोडदार माग गर्दछ ।
१८. यो सभा तमू समूदायको आदिम ज्ञान, शिप, परम्परागत प्रथाजन्य कानुन आदिलाई संविधानमै सम्मान गर्न जोडदार माग गर्दछ ।
१९. यो सभा तमू ह्यूल (गुरुङ राज्य)तमूवान राज्यमा सञ्चालन गरिने सरकारी तथा गैरसरकारी स्तरका परियोजनाहरुको तमू समुदायसँग पूर्व स्विकृति लिएर मात्र सञ्चालन गर्ने व्यवस्था गर्न माग गर्दछ ।
२०. यो सभा तमू जातिको सभ्यताको उद्गम थलो क्होला सोंथरलाई विश्व सम्पदा सूचीमा समावेश गर्न राज्यले पहल गरोस् भन्ने जोडदार माग गर्दछ ।
२१. यो सभा तमू समुदायको कला, सँस्कृति, भाषा, भेषभुषा, रितिरिवाज, प्रचलित चालचलन तथा ऐतिहासिक महत्वका विषयलाई संरक्षण, सम्वद्र्धन र बिकासका लागि राज्यसँग छुट्टै प्रतिष्ठान स्थापना गर्न जोडदार माग गर्दछ ।

बेशिशहर, लमजुङ
२०६६ असोज २७ गते मंगलबार


Posted on:October 13, 2009, 1:33 pm





Comments on above topic:

hira gurung

thanks all of particepeted team nalsabha u doing great JOB lau hai budha ho hamro tradition lai jogaunu parchha. from sigdi

October 6, 2010, 2:15 am
@62.68.66.136

Dipak Ghale

Pardeshma basera gaugharko yasto akata ko khabar padna pauda akdamai khushi lagako cha. Dhanayabad cha sabai lamjungka Tamu Budhijib, dajyubhai ra didibahiniharulai. Yo Nalsavala ak-apshma ramro Bhabishyako srijana garnecha tyasma kunai duimat chaina. Pheripani dhanyabad sabai lamjung bahsi Tamuharulai

January 4, 2010, 2:08 pm
@81.135.64.103

unitylife.gurung281@gmail.com

बेले ६यबा के लामए मिथेब्मै ङल लेदे लेदे धन्यवाद मु केमे तैदे लिसो छोक्ली के लैर यल खङे किमे तैदे अशिमाला मु । ङा भिम तमु दुबइ क्यले WWW.assuranceunitylife.net sorry above mis web

December 10, 2009, 12:27 pm
@86.96.229.88

Bhim Tamu SABINAY

बेले ६यबा के लामए मिथेब्मै ङल लेदे लेदे धन्यवाद मु केमे तैदे लिसो छोक्ली के लैर यल खङे किमे तैदे अशिमाला मु । ङा भिम तमु दुबइ क्यले Www.asuranceunitylife.net

December 10, 2009, 12:23 pm
@86.96.229.88

Surya Ghale

I want to Thanks .....................sabai lamjung basidalai ra yo afnu Tamu jatiyako pahal garnu bayeko ma dherai dherai dhannyabad sabai Tamuharulai

October 14, 2009, 8:06 am
@222.232.158.3

buddi ram gurung

dhanne bat chha sabai lamjung basi tamu basi lai mero taraf bata dhanne bat gyapan garda chhu.hami lai Aafhno tamu Adhikar sabai chhettri bahun le khosera lai sakyo tyo kura hami sampurna tamu daju bhai le kura bhuj nu parchha.dhannebat chha.

October 13, 2009, 10:58 pm
@93.91.197.233

Post your Comments

Your Name:

Your Email:

Verification Code: [Type the number from image]

verification image, type it in the box

Your Comment:




सैनिक शासन लागु गर्ने एमाले र कांग्रेसको मनस्थिति !‏

विश्लेषण आङ काजी शेर्पा किसान

संविधानसभाको पुनस्थापना र निर्वाचन दुवै हुनै नदिने !
पहिचान सहितको संघीयताको पक्षमा उत्पीडितहरुको सडक आन्दोलन चर्केमा ! सैनिक शासन लागु गर्ने एमाले र कांग्रेसको मनस्थिति !
एमाले र कांग्रेसलाई सैनिक शासन लागु गर्ने मनस्थितिमा पुग्नुका मुल कारणहरु

»More

संविधान सभा एकैछिन भए पनि पूनस्र्थापना हुनैपछ शोभाकर पराजुली, पूर्व सभासद् नेपाली काँग्रेस

Nepal Khabar

० तपाईँहरु पार्टी निर्णयविपरित जान खोजेको हो ? कसले भन्छ पार्टी निर्णयविपरित भनेर ? हाम्रो अभियान सबै लोकतान्त्रिक विकल्पलाई खुल्ला गर्न पार्टीलाई दबाबपूर्ण आग्रह मात्र हो । यसलाई पार्टी निर्णय विपरित भन्न मिल्दैन । ० पार्टीले त अब निर्वाचनमै जाने भनेर लिखित निर्णय गरिसकेको अवस्था हैन र ?

»More

अहिलेको विकल्प भनेको सर्वपक्षीय गोलमेचसभा नै हो

-राजेन्द्रप्रसाद चिमौरिया,

सीपी गजुरेल 'गौरव' सचिव, नेकपा माओवादी ० अन्तत पार्टी विभाजन भएको छ, अब कसरी अगाडि बढुनु हुन्छ ? एनेकपा माओवादी पात्र भित्र मौलाउादै गएको विकृति र अन्तयमा आएको नवसंशोधनवादीमा पतनको स्थिति थियो । त्यसकारण हामीले सम्वद्ध विच्छेद गरेका छौ । माओवादी पात्रको पुर्ननिर्माण भएको छ । अब हामी व्यवस्थित रुपले हाम्रो ऐतिहासिक राष्ट्रिय भेलाले पारित गरेको दस्तावेजहरुका अधारमा संगठन र संघर्षका कार्यक्रमहरु अगाडि बढाउछौ । दस्तावेजहरु तयार भएका छन् हामी त्यसलाई प्रकाशित गरौा ।

»More

संबिधान लेखनकै बिसयमा दलहरुबिच मतभेद

योगेन्द्र जोगी 'संघर्ष', yogendra.yogen@yahoo.com

०५२ सालदेखि ०६३ साल सम्मको दौरानमा नराम्रोसंग आन्तरिक द्वन्दको भुमरीमा फसेको नेपाल वृहत शान्ति संझौता ०६३ , ऐतिहाँसिक संविधानसभा निर्वाचन ०६३/०६४ हुँदै मुलुकको एउटा मुल कानुन नयाँ संविधान लेख्ने मोडमा आइपुगेको छ भने नेपाल पूर्ण रुपमा गणतन्त्रमय भइसकेको पनि करिव २ बर्ष हुन थालिसक्यो । शान्ति

»More

नालसभामा जारी लमजुङ घोषणा पत्र २०६६

नालसभा लमजुङ, घोषणा पत्र २०६६

लगभग छ सय वर्ष अघिदेखि गुरुङहरुले संचालन गर्दै आईरहेको नाल सभा ५८ वर्ष पछि लमजुङ स्थित बेशिशहरमा यहि २०६६ अशोज २५, २६ र २७ गते सम्पन्न भएको छ । गाँउघरका सानातिना झैझगडा, मुद्धामामिला गाँउका नाइके क्रबको रोहवरमा भद्रभलाद्मी बसेर मिलाउने, गाँउमा मिलाउन नसकेका विशेष प्रकृतिका मुद्धाहरु, एक गाँउदेखि अर्को गाँउसँग सम्वन्धित लेक, गोठ, खर्चरी, निगाला पुवा, भिर मह र मौरीको मुद्धा, जातभात सम्वन्धी मुद्धाहरुको बृहत छलफल गरी अन्तिम निर्णय गर्ने अधिकार नालसभालाई थियो । नालसभा न्यायालयतर्फको सर्वोच्च निकाय भएको हुनाले हरेक खालका गंभिर मुद्धाहरुको छिनोफानो हुने महत्वपूर्ण थलो थियो । उक्त नाल सभा स्वशासित र स्वतन्त्र संयन्त्र थियो । त्यहि परम्परालाई समयनाकूल आवश्यक परिमार्जन गर्दै तिन दिने बृहत छलफल बहस पश्चात तमू जातिको जातीय राजनैतिक, भाषिक, धार्मिक, साँस्कृतिक, सामाजिक, आर्थिक तथा न्यायिक अधिकार सुनिश्चित गर्न २१ बुंदे लमजुङ घोषणा पत्र २०६६ जारी गरिएको छ ।

»More

राष्ट्रपतिको कदम राजा ज्ञानेन्द्रको कु जस्तै हो- डा. भट्टर्राई

हरि बहादुर सारुमगर

Babu Ram Bhattarai नेकपा माओबादीका उपाध्यक्ष तथा वरिष् नेता बाबुराम भट्टर्राईले राष्ट्रपतिको बैशाख २० को असंवैधानिक कदम,राजा ज्ञानेन्द्रको माघ १९ को कु कदमको पुनराबृत्ति भएको बताउनु भएको छ । उहाले उक्त कदम सञ्चिए मात्र सहमति हुन सक्ने पनि बताउनु भयो । अर्घाखाचीको अर्घामा भएको जनसभा तथा सास्कृतिक कार्यक्रममा सहभागी भएर पाल्पा आईपुग्नु भएका डा.भट्टर्राईले सोमबार तानसेनमा भएको पत्रकार सम्मेलनमा यो कुरा बताउनु भएको हो । माओबादि नेता डा. भट्टर्राईले शान्तिपूर्ण संवादको ढंगले सहमति हुन नसके निर्णायक आन्दोलनको विकल्प नभएको बताउदै यसको लागि तिहारपछि नै आन्दोलन गर्ने तयारी भइृरहेको समेत खुलासा गर्नु भयो । त्यसैले एउटा हातमा सहमती र अर्को हातमा आन्दोलनको तयारीलाई लिएर आफुहरु जिल्ला जिल्लामा विभिन्न कार्यक्रम लिएर हिडिरहेको पनि खुलासा गर्नु भयो । डा.भट्टर्राईले राष्ट्रपतिको असंवैधानिक कदमका कारणले संविधान निमार्णमा ढिलाई भएको दावि गर्दे नेपाली जनताले एमाओबादिलाई ड्रार्इभर,नेपाली कांग्रेसलाई कण्डक्टर र नेकपा एमालेलाई खलासिको जिम्मा लगाई संविधान सभाको गाडि हाक्ने जिम्मा दिएकाले माओबादीको नेतृत्वमा राष्ट्रिय सरकार बनाई संविधान निमार्ण गर्नु पर्ने कुरा दोहोयाउनु भयो । क्र

»More

चिनलाई नगुहारी भएन , सुद फिर्ता जाउ

सञ्जीव सत्याल

मलाई याद छ, करिव ३५ वर्षपहिले झापा हो वा र्सलाहि क्षेत्रको नेपालको पातलो वस्ती भएको ूलै भूभाग भारतले रातारात कव्जा गरी अतिक्रमण गर्‍यो र नेपालसंग केही उपाय नभएकोले चुप बस्यो । तर त्यसको तीन दिन पश्यात त्यो अतिक्रमित ाँउमा रात भर कुनै हवाइ जहाजले बम हान्यो र भारतीय पक्ष त्यहावाट भोली पल्टै चुपचाप हट्यो । पञ्चायत कालमा यस्ता घटना बारम्वार हुने गरेका थिए । स्पष्ट छ, नेपाल आज पनि भारतसंग केही प्रतिवाद गर्न सक्ने हैसियत राख्दैन । ती वेला भारतले अतिक्रमण गरेका क्षेत्रमा बम हान्ने हैसियतमा नेपाल थिएन र आज पनि छैन । आज नेपाली राजनीतिमा भारतको निर्लज हस्तक्षेप भएकोले नेपालको राजनीति हदै सम्म भाँडिएको सवैले देखेकै छन् । उता सरकार र नेतृत्व तहलाई विभिन्न बहानामा कमजोर बनाएर भारत सयौ ाँउबाट नेपाल भारतको सीमा स्तम्भ उखेलेर अवशेष समेत नरहने गरी गायव गर्देछ मात्र नभएर अन्तराष्ट्रिय मान्यता विपरीत सीमामा नै नेपाल डुवाउने हेतु बाँध बनाउने अभियानमै लागेको छ । अवत नेपाली क्षेत्रमा भारतीय सीमा सुरक्षा वल प्रवेश गरेर दशौं हजार नेपालीलाई

»More

सीमा नक्सामा हस्ताक्षर गर्नुअघि सोचौं

स्रोत: र्इकान्तिपुर

बुद्धिनारायण श्रेष्ठ

नेपाल र भारतबीच तयार भएका १ सय ८२ थान सीमानक्सामा दुई देशका पदाधिकारीले चाँडै हस्ताक्षर गर्न लागेका छन् । केही समयपछि हुने प्रधानमन्त्रीको भारत भ्रमणका समय दुई परराष्ट्र सचिवले संयुक्त दस्तखत गर्नेछन् । वास्तवमा यस्ता तयारी नक्सा -स्टि्रप म्याप) मा कतिपय क्षेत्रको स्थलगत विवरण नमिलेको पनि देखिन सक्छ । यस्ता नमिलेका विवरण यथार्थरूपमा सुधार गरिएपछि मात्र संयुक्त हस्ताक्षरको काम गरिनुपर्छ । सुधार नगरी हतारमा हस्ताक्षर गरिए नेपाली नागरिक विदेशी बासिन्दामा परिणत हुन जाने र सीमा संकुचन भई नेपाल पछुताउनुपर्ने सम्भावना रहन्छ । यस्ता सीमानक्सा कुन हदसम्म शुद्ध तरिकाले बनाइएका छन् भन्ने कुरा भारतका विदेशमन्त्री प्रणव मुखर्जीको नेपाल भ्रमणका

»More

संविधानसभा र स्ववियु निर्वाचन

नारायण पंगेनी

संविधानसभाको चुनाव सम्पन्न भएको आगामी चैत्र २८ गते एक वर्षपुग्दैछ । संविधानसभाको चुनाव सम्पन्न भएको करिव एक वर्षो अन्तरालमा त्रिभुवन विश्व विद्यालय नेपाल संस्कृत विश्व विद्यालय मातहतका क्याम्पसहरुमा स्वतन्त्र विद्यार्थी युनियनको चुनाव सम्पन्न भएको छ ।

»More

राज्यको पुनर्संरचनामा राज्यको दायित्व

विजयकुमार
श्रेष्ठ धादिङ, (हाल इराक)

संघीयताको आवश्यकता किन ?
नेपाल बहुजातिय, बहुभाषिक, बहुधार्मिक, बहुसांस्कृतिक देश हो भन्ने कुरा घामजत्तिकै र्छलङ्ग छ । तथापि यो देशमा १४० बर्षम्म एकजाति, एक धर्म, एकभाषा, एक संस्कृतिको शासन रहृयो ।

»More